Ja of nee? Over die vraag wordt al decennia lang gebakkeleid. Vijf jaar geleden werd er voor het eerst eens op een rijtje gezet hoe het zat. Het antwoord luidde aanvankelijk JA. Meteen verscheen een kritische tegenstudie: NEE. Intussen krakeelde het gewoon door. Nu is er in Nature een nieuw onderzoek gepubliceerd dat een genuanceerd antwoord geeft. Het kan, waarschijnlijk, niet. Karel Knip gaf in NRC Handelsblad van zaterdag jongstleden aan want er aan het jongste onderzoek schort.
De onderzoeken zijn steeds gebaseerd op zogenaamde metastudies, onderzoeken die verschillende onderzoeken met elkaar vergelijkbaar maken zodat je over meerdere onderzoeksresultaten tegelijk kunt beschikken en zo valide mogelijke conclusies kunt trekken. In 2007 voerde Catherine Badgley het eerste metaonderzoek uit. Zij baseerde zich op 293 onderzoeken en concludeerde dat biologische teelt weliswaar minder opbrengt dan reguliere, maar dat er met name in ontwikkelingslanden enorme vooruitgang geboekt kan worden omdat de introductie van biologisch teelt daar sterke rendementsverbeteringen laat zien.
Het onverbiddelijke weerwoord op Badgley werd in 2008 door David Connor gepubliceerd. Hij wond er geen doekjes omheen en zei: The conclusions of the study are, however, invalid because data are misinterpreted and calculations accordingly are erroneous. Connor laat zien dat de opbrengsten van biologische landbouw door Badgley tot 250% overschat worden. Belangrijker nog is dat zij geen rekening houdt met de onvoldoende beschikbaarheid van organische nutriënten (met name stikstof) en de (economische) impact van wisselteelt die ervoor zorgt dat akkers soms langere tijd niets eetbaars kunnen voortbrengen. Biologisch laat in Afrika dus geen rendementsverbetering zien omdat het biologisch is, maar omdat het een professionelere vorm van landbouw is dan de traditionele Afrikaanse. Westerse conventionele landbouw zou er - volgens deze lijn van denken - nog veel hogere rendementen kunnen bereiken.
De auteurs zijn het eens over het feit dat biologische landbouw goed omgaat met een aantal belangrijke duurzaamheidsaspecten: zorg voor de bodemconditie, aandacht voor de nutriëntenkringloop, natuurlijke onkruid- en plagenbestrijding, zo goed mogelijk benutten van specifieke lokale omstandigheden, betere waterbeheersing, geen gebruik van energie vretende kunstmest en het vermijden van pesticiden. Biologisch is beter voor gezondheid en milieu. Bovendien twijfelt niemand eraan dat de zogenaamde conventionele landbouw moet veranderen, willen we de steeds uitdijende wereldpopulatie kunnen blijven voeden zonder de aarde onherroepelijk uit te putten en onze leefomgeving onleefbaar en onvruchtbaar te maken.
Afgelopen week verscheen in het toonaangevende blad Nature een nieuw meta-onderzoek. Verena Seufert kwam met het artikel Comparing the yields of organic and conventional agriculture. Seufert concentreerde zich op het vergelijkbaar maken van de data uit de verschillende onderzoeken om een zo zuiver mogelijke uitspraak te kunnen doen over de opbrengsten van biologische en conventionele landbouw. Haar conclusie luidt dat biologische landbouw in alle gevallen minder oplevert dan conventionele. Nature schrijft: But these yield differences are highly contextual, depending on system and site characteristics, and range from 5% lower organic yields (rain-fed legumes and perennials on weak-acidic to weak-alkaline soils), 13% lower yields (when best organic practices are used), to 34% lower yields (when the conventional and organic systems are most comparable).
Nature herformuleert dat nog eens praktisch: Under certain conditions - that is, with good management practices, particular crop types and growing conditions - organic systems can thus nearly match conventional yields, whereas under others it at present cannot.
Karel Knip schreef afgelopen zaterdag over de jongste inzichten in NRC Weekend en zag er meteen een belangrijk onderbelicht aspect in. Zouden de gewassen waar de opbrengst van organische teelt het meest in de buurt komt van conventionele landbouw, ook het meest bijdragen aan het voeden van de mensheid? Hij legde de vinger op de zere plek: Als je wilt weten of de biologische landbouw de wereld zou kunnen voeden, moet je de opbrengst van de percelen liever uitdrukken in calorieën (joules) dan in tonnen vers gewicht. Want een mens heeft meer aan een ton tarwe dan aan een ton tomaten of appels. Dat is een pijnlijk nuchtere vraag. Zo heeft nog nooit iemand het bekeken.
Stel dat iemand het zou onderzoeken, zouden we er dan uit zijn? Nee, want kCal alleen zijn niet zaligmakend. We hebben een goede balans nodig tussen de macronutriënten vet, eiwitten en koolhydraten in samenhang met micronutriënten (van ijzer tot vitamines en van kalk tot koper) om gezond oud te kunnen worden. De discussie is nagenoeg onbeslisbaar.
Misschien moet daarom de vraag gesteld worden hoeveel mensen de wereld kan hebben als we die allemaal biologisch én heel gevarieerd willen voeden.
Fotocredits: Universal Pops (mostly inactive)
Dit artikel afdrukken
Het onverbiddelijke weerwoord op Badgley werd in 2008 door David Connor gepubliceerd. Hij wond er geen doekjes omheen en zei: The conclusions of the study are, however, invalid because data are misinterpreted and calculations accordingly are erroneous. Connor laat zien dat de opbrengsten van biologische landbouw door Badgley tot 250% overschat worden. Belangrijker nog is dat zij geen rekening houdt met de onvoldoende beschikbaarheid van organische nutriënten (met name stikstof) en de (economische) impact van wisselteelt die ervoor zorgt dat akkers soms langere tijd niets eetbaars kunnen voortbrengen. Biologisch laat in Afrika dus geen rendementsverbetering zien omdat het biologisch is, maar omdat het een professionelere vorm van landbouw is dan de traditionele Afrikaanse. Westerse conventionele landbouw zou er - volgens deze lijn van denken - nog veel hogere rendementen kunnen bereiken.
De auteurs zijn het eens over het feit dat biologische landbouw goed omgaat met een aantal belangrijke duurzaamheidsaspecten: zorg voor de bodemconditie, aandacht voor de nutriëntenkringloop, natuurlijke onkruid- en plagenbestrijding, zo goed mogelijk benutten van specifieke lokale omstandigheden, betere waterbeheersing, geen gebruik van energie vretende kunstmest en het vermijden van pesticiden. Biologisch is beter voor gezondheid en milieu. Bovendien twijfelt niemand eraan dat de zogenaamde conventionele landbouw moet veranderen, willen we de steeds uitdijende wereldpopulatie kunnen blijven voeden zonder de aarde onherroepelijk uit te putten en onze leefomgeving onleefbaar en onvruchtbaar te maken.
Afgelopen week verscheen in het toonaangevende blad Nature een nieuw meta-onderzoek. Verena Seufert kwam met het artikel Comparing the yields of organic and conventional agriculture. Seufert concentreerde zich op het vergelijkbaar maken van de data uit de verschillende onderzoeken om een zo zuiver mogelijke uitspraak te kunnen doen over de opbrengsten van biologische en conventionele landbouw. Haar conclusie luidt dat biologische landbouw in alle gevallen minder oplevert dan conventionele. Nature schrijft: But these yield differences are highly contextual, depending on system and site characteristics, and range from 5% lower organic yields (rain-fed legumes and perennials on weak-acidic to weak-alkaline soils), 13% lower yields (when best organic practices are used), to 34% lower yields (when the conventional and organic systems are most comparable).
Nature herformuleert dat nog eens praktisch: Under certain conditions - that is, with good management practices, particular crop types and growing conditions - organic systems can thus nearly match conventional yields, whereas under others it at present cannot.
Karel Knip schreef afgelopen zaterdag over de jongste inzichten in NRC Weekend en zag er meteen een belangrijk onderbelicht aspect in. Zouden de gewassen waar de opbrengst van organische teelt het meest in de buurt komt van conventionele landbouw, ook het meest bijdragen aan het voeden van de mensheid? Hij legde de vinger op de zere plek: Als je wilt weten of de biologische landbouw de wereld zou kunnen voeden, moet je de opbrengst van de percelen liever uitdrukken in calorieën (joules) dan in tonnen vers gewicht. Want een mens heeft meer aan een ton tarwe dan aan een ton tomaten of appels. Dat is een pijnlijk nuchtere vraag. Zo heeft nog nooit iemand het bekeken.
Stel dat iemand het zou onderzoeken, zouden we er dan uit zijn? Nee, want kCal alleen zijn niet zaligmakend. We hebben een goede balans nodig tussen de macronutriënten vet, eiwitten en koolhydraten in samenhang met micronutriënten (van ijzer tot vitamines en van kalk tot koper) om gezond oud te kunnen worden. De discussie is nagenoeg onbeslisbaar.
Misschien moet daarom de vraag gesteld worden hoeveel mensen de wereld kan hebben als we die allemaal biologisch én heel gevarieerd willen voeden.
Fotocredits: Universal Pops (mostly inactive)
Nog 3
Je hebt 0 van de 3 kado-artikelen gelezen.
Op 2 september krijg je nieuwe kado-artikelen.
Op 2 september krijg je nieuwe kado-artikelen.
Als betalend lid lees je zoveel artikelen als je wilt, én je steunt Foodlog
Lees ook
@Hendrik, ik denk dat moderne gemengde bedrijven, noem het maar de 2.0 variant, de toekomst hebben. Daarnaast ben ik van mening dat we liever gister dan vandaag aan poep en plas recycling van mensen moeten starten. Oja, en een zware import heffing op kunstmest (dat zouden we net als olie/gas zwaar moeten gaan belasten). Dat zijn wat technologische en financiële denkrichtingen. Voor de rest gaat het in de natuur zoals het gaat. Niks geen grote ontwerpen of maakbaarheid.
Aan Marc van der Donk, getal 100 is weggevallen, ik refereerde aan Huib: "200 koeien bio op 100 ha".
Liesbeth, elke boer (een ieder) moet zijn problemen in zijn eigen omgeving goed proberen op te lossen. Dat is een juiste constatering, maar dat is het punt niet wat we hier bespreken. De vraag is, hebben we iets aan pseudo oplossingen, indringender nog, zijn er voor 7 miljard en meer oplossingen?! Ik denk van niet! Zelfs de pleitbezorgers voor meer eco/eko zijn voor meer efficiency, minder vlees, eiwitconversie etc. etc., terwijl de ecologie veel beter met minder efficiency zou gedijen. Gelukkig?! of juist niet gelukkig, zijn de tijden van overproductie in de landbouw straks helemaal voorbij en gelden de wetten van de OVP weer heel indringend en ik verzeker je dat dit de belangrijkste reden is om de efficiency schroef weer behoorlijk aan te draaien. Ach arme ecologie. Maar dat betekent niet dat we bij de pakken neer moeten zitten. Wat betreft technologische denkrichtingen zit ik op de lijn van Wouter, maar dan echte gemengde bedrijven, niet die nieuw gemengd bedrijf nep.
Maar daar hebben we het hier niet over. Er is nogal een groot verschil tussen 25% van Seufert, 50% van Smil en mijn schatting van ongeveer 75% teruggang in productie voor duurzaam biologisch vergeleken met gangbaar. Die 75% is different koek dan de 25% van Seufert die onze super positivo Liesbeth (ik waardeer dat) de argumentatie gaf om Wouters stelling naar boven bij te stellen. Geven de data van oude proefboerderijen, of die uit de periferie van Rusland aanleiding tot andere conclusies? Nee!!!!!!!!!!!!!
Ik ben een groot voorstander van ecologische ingerichte landbouw (met aansluiting op het veehouderij systeem), waarbij kringlopen worden gesloten. Overigens denk ik dat hier een belangrijke rol voor technologie ligt. Ik ben een tegenstander van de gedachte 'dus moet het EKO / biologisch zijn'. Ben ik een tegenstander van EKO? nee dat ook niet.
@Hendrik, niet teruggaan naar die oude discussie, die brengt niemand verder. Moet er een hybride landbouw komen die zoveel mogelijk rekening houdt met ecologie of juist een heel andere? Hoe het niet moet volgens jou weten we, maar ik daag je uit: hoe zou de landbouw beter ingericht kunnen worden?
He Hendrik, wat jammer. Ik kan me wel voorstellen dat je de naakte feiten zichtbaar wilt maken zodat we niet meer weg kunnen kijken, maar boeren zijn toch per definitie een hardnekkig sociologisch fenomeen. Zo las ik in de Boerderij dat scheidend hoogleraar Stroosnijder stelt dat het voor een Afrikaanse boer meer loont om relaties aan te knopen dan om anti-droogtemaatregelen te nemen. Ook de biologische landbouw heeft toch oorspronkelijk het community denken centraal. Misschien moeten we juist niet de problemen teveel op wereldschaal brengen, maar ze in de omgeving oplossen? Al is dat precies waar jij woest van wordt geloof ik...